PB Gronda - Onder vrienden

Gezelligheid

Wat doe je wanneer je vanuit je eeuwenoude villa je immense achtertuin inkijkt, daarachter de schoonheid van het Italiaanse landschap ontwaart, een duik in je zwembad even onweerstaanbaar is als een ritje maken in je Porsche, samen met je lieve vriendin lange avonden op de schommelbank doorbrengt, én je voor die grote roman op stapel zojuist 70.000 euro hebt los weten te peuteren bij je uitgever? Juist, dan geef je ter ere van je dertigste verjaardag een feest voor je allerbeste vrienden. ‘Niets groots, niets exuberants, gewoon een avond onder vrienden.’ In Onder vrienden, het derde boek van PB Gronda (1981), serveert de gastheer zijn gasten zeven gangen en de lezer zeven korte hoofdstukken voor. Naarmate de avond vordert wordt duidelijk dat onder al die Italiaanse gezelligheid tussen de vrienden allerlei onuitgesproken spanningen schuilgaan. Spanningen aangewakkerd door de tijd die maar niet in hun voordeel tikken wilt.

Een paranoïde, kale man
‘Volgens Mara werd ik met de dag meer paranoïde, maar ik had wel door dat ze dat maar zei om mij bang te maken. Ik had veel dingen willen worden voor ik dertig werd. Een paranoïde, kale man was daar geen van.’ In drie zinnen wordt een belangrijk thema van het boek samengevat. Een thema waar veel dertigers het hoofd over breken: de ontelbare mogelijkheden die voor ze liggen, het Is-dit-het-nu-gevoel. De verteller en zijn gasten zijn stuk voor stuk geslaagde mensen. Zelfs de nonchalante, voor nietsnut door het leven gaande kunstenaar Boris. Toch is er bij de directeur van het familiebedrijf Andreas, fysicus Simon en zijn mooie vrouw Babs, de jarige zelf en zijn vriendin Mara een zekere treurige ontevredenheid te bespeuren. Alleen Bill, de Canadese chirurg die vanavond als nieuwe vriend van Laura (waarover de verteller zegt: ‘…Laura, die zo lang aan me had gekleefd dat ze vergroeid leek met mijn huid.’) meegekomen is en een hoofdrol vervult wanneer er na een ruzie een neus rechtgezet moet worden, lijkt een tevreden man. De rest wandelt, zonder het van elkaar te weten, met leugens, angsten en geheimen door het leven.

Personages
De kracht van de novelle (met overigens prachtige omslag van Brecht Evens) zit hem niet in de originaliteit van het verhaal maar in twee zaken die Gronda perfect beheerst. Ten eerste is daar zijn stilistisch vermogen. Met zijn zeer beheerste, beknopte vertelstijl krijgt het verhaal geen moment de kans te gaan vervelen. Ook de enigszins wrange humor die over de tafel rolt helpt mee de soms ongemakkelijke sfeer te schetsen. Daarnaast zijn er de personages die het verhaal de glans geven. Met groot gemak loodst de schrijver hen door de avond en weet ze daarbij stuk voor stuk treffend neer te zetten. Vanaf het moment van introductie voel je met ze mee, doemen ze in gedachten voor je op, heb je je vooroordelen waar de schrijver vervolgens weer mee aan de haal gaat, want neem nou die Bill; dat is misschien toch niet zo'n engerd als hij op het eerste gezicht lijkt. Al met al kunnen we concluderen dat de steeds dunner wordende boekjes van PB Gronda meer en meer aan kracht winnen.

Vincent Terlouw

PB Gronda, Onder vrienden
hardcover, 120 blz, € 14,90
De Bezige Bij, ISBN 978 90 234 6904 9